Patrystyka

Teolog ikony

Ks. Mariusz Frukacz
Teolog, publicysta

Do dzisiaj chrześcijanie mogą usłyszeć zarzuty, że oddają kult obrazom z wizerunkami świętych. Krytycy kultu obrazów odwołują się do tekstu ze Starego Testamentu: „Nie będziesz czynił żadnej rzeźby ani żadnego obrazu tego, co jest na niebie wysoko, ani tego, co jest na ziemi nisko, ani tego, co jest w wodach pod ziemią!” (Wj 20, 4).

Nie jest to temat nowy, bo pojawił się on już w starożytności chrześcijańskiej. Jednym z obrońców kultu świętych ikon i relikwii świętych jest św. Jan Damasceński.

To wybitna postać w historii teologii bizantyjskiej, wielki doktor w dziejach Kościoła powszechnego, jeden z autorów Filokalii. Święty Jan Damasceński jest uznawany za ostatniego ze wszystkich Ojców Kościoła. Był naocznym świadkiem przechodzenia od chrześcijańskiej kultury greckiej i syryjskiej, panującej we wschodniej części Cesarstwa Bizantyjskiego, do kultury islamu, która rozprzestrzeniała się wraz z podbojami militarnymi na terytorium określanym zwykle jako Bliski lub Środkowy Wschód.

Kim był św. Jan Damasceński?

Wiadomości o jego życiu są niewielkie i niepewne. Źródłem poznania jego biografii są Żywoty, które powstały dopiero na przełomie X i XI wieku. Wiadomo, że pochodził z bogatej rodziny arabskiej, ale wyznania chrześcijańskiego. Urodził się ok. 650 r. w Damaszku. Jako młodzieniec objął urząd – być może piastowany wcześniej przez ojca – ekonomicznego zarządcy kalifatu. Wkrótce jednak, niezadowolony z życia dworskiego, wybrał drogę życia monastycznego i ok. 700 r. wstąpił do klasztoru św. Saby (niedaleko Jerozolimy). Z rąk patriarchy Jerozolimy Jana V przyjął święcenia prezbiteratu. Stał się sławnym mówcą, uczonym oraz poetą. Doradzał biskupom, a zwłaszcza patriarchom, w sprawach teologicznych. Nie oddalał się nigdy od klasztoru, usilnie praktykował ascezę. Jego najbardziej znane dzieło: Wykład prawdziwej wiary – rodzaj podręcznika zawierającego podstawowe prawdy wiary – wywarło wielki wpływ na całą teologię średniowieczną w XII wieku. Jan zmarł ok. 749 r. w klasztorze św. Saby. W 890 r. Leon XIII ogłosił go doktorem Kościoła.

W ogniu sporów

Pełna treść tego artykułu w wersji drukowanej (zamów telefonicznie 34 369 43 51 lub mailowo kolportaz@niedziela.pl)
lub zamów e-wydanie.

Niedziela. Magazyn 11/2025

Dystrybucja

W wersji drukowanej
15 zł

koszt przesyłki zwykłej: 7 zł
koszt przesyłki za pobraniem: 15 zł

W parafiach
Telefonicznie: 34 369 43 51
Mailowo: kolportaz@niedziela.pl

Prenumerata roczna: 60 zł (przesyłka gratis)

W wersji elektronicznej
12 zł

Zamów e-wydanie

Archiwum